Embriyo Transferi Sonrası Belirtiler: Hangileri Normaldir, Test Ne Zaman Yapılır?

Embriyo Transferi Sonrası Belirtiler: Hangileri Normaldir, Test Ne Zaman Yapılır?

Embriyo transferinden sonraki bekleme dönemi, tüp bebek tedavisinin en zor aşamalarından biridir. Bu günlerde vücuttaki her değişikliği yorumlamaya çalışmak çok yaygındır. Embriyo transferi sonrası görülen belirtiler, tek başına gebeliği doğrulamaz ya da dışlamaz.

Hafif kasık ağrısı, lekelenme, şişkinlik, göğüs hassasiyeti, yorgunluk veya ayırt edici bir belirti hissetmemek tek başına güvenilir bir sonuç göstergesi olarak kabul edilemez. Çünkü hem işlemin kendisi hem de özellikle progesteron desteği bu belirtilerle ilişkili olabilir.

Embriyo Transferi Sonrası Belirtiler Ne Anlama Gelir?

Bazı hasta bilgilendirme metinlerinde transfer sonrası hafif ağrı, hafif vajinal kanama ya da akıntının sık görülebildiği ve bunların tedavinin başarılı olup olmadığını göstermediği açıkça belirtilir.

Aynı şekilde, bazı kişiler bu dönemi neredeyse belirti hissetmeden geçirir. Bu da tek başına olumsuz bir anlam taşımaz.

Hafif belirtiler, işlem sonrası rahim ağzı ve rahim çevresindeki hassasiyete, kullanılan progesterona ya da erken gebelikte görülebilen değişimlere bağlı olabilir. Sorun şu ki, bu nedenler birbirinden belirtilerle ayırt edilemez. Bu yüzden kramp var, demek tutundu ya da lekelenme oldu, kesin yerleşme gibi yorumlar tıbben güvenilir değildir.

Hiçbir belirti olmaması da tek başına kötü haber değildir. Nitekim iki haftalık bekleme döneminde pek çok kişi kendini normal hissedebilir. Bu nedenle “Hiçbir şey hissetmiyorum, kesin negatif” düşüncesi doğru kabul edilmez.

Embriyo Transferi Sonrası Belirtiler Yanıltıcı Olabilir mi?

Evet, böyle bir ihtimal mevcuttur. Progesteron ve diğer destek ilaçları; şişkinlik, kabızlık, göğüs hassasiyeti, baş ağrısı, akıntı, yorgunluk, bulantı ve ruh hâlinde değişim gibi yakınmalara yol açabilir. Bu tablo erken gebelik belirtilerine benzeyebilir. Bir başka deyişle, vücut hissi ile ilaç etkisini birbirinden ayırmak çoğu zaman mümkün değildir.

Embriyo Transferinden Sonra Görülebilen ve Sıklıkla Normal Kabul Edilen Belirtiler

Embriyo transferi sonrası yaşanması mümkün belirtiler şöyle detaylandırılabilir:

Hafif kasık ağrısı ve kramp

Transferden sonra hafif ağrı ya da adet sancısına benzer kısa süreli kramplar görülebilir. Yaşanması olası bu belirtiler işlemin kendisine, rahim ağzının manipülasyonuna ya da erken dönemdeki genel hassasiyete bağlı olabilir.

Şiddetli değilse ve giderek artmıyorsa tek başına alarm bulgusu sayılmaz. Fakat ağrı belirginleşirse, tek tarafa yerleşirse ya da ağrı kesiciye rağmen sürerse klinik ile görüşmek gerekir.

Hafif lekelenme veya açık renkli akıntı

Az miktarda pembe, kahverengi ya da kanla hafif boyanmış akıntı görülebilir. Bunun nedeni erken gebelikle ilişkili değişiklikler olabileceği gibi vajinal progesteron kullanımı, rahim ağzındaki hassasiyet veya transfer işlemine bağlı hafif travma da olabilir. Bu yüzden lekelenme tek başına olumlu ya da olumsuz sonuç anlamına gelmez.

Göğüs hassasiyeti, şişkinlik, kabızlık ve yorgunluk

Bu yakınmalar özellikle progesteron desteği alan hastalarda yaygındır. Progesteron; göğüslerde dolgunluk ve hassasiyet, karında şişkinlik, bağırsak hareketlerinde yavaşlama, kabızlık, baş ağrısı ve genel hâlsizlik yapabilir.

Vajinal akıntı

Vajinal progesteron kullanan kişilerde ilaç eridikten sonra akıntı, sızıntı ya da beyaz kalıntı görülmesi beklenebilir. Kötü koku, belirgin yanma, ateş veya artan ağrı eşlik ediyorsa değerlendirme gerekir.

Duygusal dalgalanma ve kaygı

İki haftalık bekleme dönemi psikolojik olarak zorlayıcı olabilir. Embriyo transferi sonrası dönemde kadınların umut, merak, heyecan, anksiyete gibi duyguları eş zamanlı deneyimledikleri biliniyor. Fakat bu olası belirti de son derece yaygın ve doğrudan pozitif sonuçlarla ilişkilendirilemiyor.

Embriyo Transferi Sonrası Beta-hCG Testi Ne Zaman Yapılır?

Embriyo transferi sonrası gebelik testi tarihi; taze ya da donmuş siklus olmasına, 3. gün mü 5. gün mü embriyo transfer edildiğine ve merkezin protokolüne göre değişebilir.

Resmî hasta bilgilendirme metinlerinde 5. gün embriyo transferinden 12 gün sonra, 3. gün transferinden 14 gün sonra kan testi planlayan merkezler vardır. Bu yüzden “herkes için tek doğru gün” vermek doğru değildir; sizin için doğru gün, kliniğinizin verdiği tarihtir.

Çok erken yapılan test iki nedenle yanıltıcı olabilir. Birincisi, Guy’s and St Thomas’ NHS’de de altı çizildiği gibi IVF’de kullanılan tetikleme iğnesi bazı kişilerde kanda bir süre kalabildiği için testte yalancı pozitifliğe yol açabilir. İkincisi, çok erken dönemde hCG düzeyi saptanamayacak kadar düşük kalabilir ve yalancı negatif sonuç çıkabilir.

Hangi Belirtilerde Acil Destek Alınmalı?

Yoğun kanama, tek taraflı keskin karın ağrısı, omuz ağrısı, baygınlık hissi, ateş, nefes darlığı, belirgin karın şişliği, kusma veya sıvı alamama durumunda acil değerlendirme gerekir.

Sık Sorulan Sorular

İçeriğimizin bu kısmında embriyo transferi sonrası yaşanabilen belirtiler hakkında sık sorulan soruların yanıtlarını bulabilirsiniz.

Kasık ağrısı embriyo tutunmasının işareti midir?

Hafif kasık ağrısı ya da kramp transfer sonrası sık görülebilir. Fakat nedeni; işlem, rahim ağzı hassasiyeti, bağırsak hareketleri ya da progesteron da olabilir. Bu belirti tek başına gebeliği göstermez. Ağrı şiddetliyse, tek taraflıysa ya da giderek artıyorsa uzman değerlendirmesi gerekir.

Lekelenme olursa bu iyiye mi kötüye mi işarettir?

Tek başına ne iyiye ne kötüye işarettir. Hafif lekelenme erken gebelikte görülebilse de daha önce de belirtildiği gibi farklı nedenlerle de ortaya çıkabilir. Bu yüzden lekelenmeyi sonuç göstergesi gibi okumak doğru değildir. Kanama olsa bile ilaçları bırakmamak ve planlanan test gününü beklemek gerekir. Kanama yoğunlaşırsa ya da ağrı eşlik ederse uzman hekimlerle iletişime geçilmelidir.

Hiç belirti yoksa embriyo transferi başarısız mı kabul edilir?

Hayır. Belirti olmaması başarısızlık kanıtı değildir. Bu bekleme döneminde birçok kişi kendini normal hissedebilir. Sonucu anlamanın yolu belirtileri izlemek değil, doğru günde testi yapmaktır.

Göğüs hassasiyeti, şişkinlik ve yorgunluk gebelik belirtisi midir?

Olabilir, ilaç etkisiyle açıklanması da mümkündür. Bu nedenle bu yakınmalar kesin pozitif diye yorumlanmamalıdır.

Tek bir beta-hCG sonucu yeterli midir?

Gebeliğin başladığını göstermede çok değerli olmakla beraber devam eden ve rahim içi bir gebeliği tek başına garanti etmez. Sınırda sonuçlarda 48 saat sonra tekrar ölçüm istenebilir. Pozitif sonuç sonrası erken ultrason da gerekir. Özellikle ağrı veya kanama varsa süreç daha yakından izlenir.

Transferden sonra sürekli yatmak gerekir mi?

Hayır. Embriyo transferi sonrası sürekli yatılması gerekmez. ASRM’nin 2017 kılavuzunda da belirtildiği gibi embriyo transferi sonrası sürekli yatmanın herhangi bir ek faydası gösterilmemiştir.

Kaynaklar

https://www.asrm.org/globalassets/_asrm/practice-guidance/practice guidelines/pdf/performing_the_embryo_transfer.pdf

https://www.royalfree.nhs.uk/patients-and-visitors/patient-information-leaflets/progesterone-treatment-early-pregnancy

https://www.guysandstthomas.nhs.uk/health-information/ivf-treatment/results-your-pregnancy-test

Esra Şahiner & İlkay Boz (2022) Experiences of women undergoing

infertility treatment from embryo transfer until pregnancy test and their conceptualization

of their embryo, Journal of Psychosomatic Obstetrics & Gynecology, 43:2, 153-164, DOI:

10.1080/0167482X.2020.1865909